وبلاگ
ثبت نام نیروگاه خورشیدی خانگی در سامانه مهرسان + مدارک
اگر می‌خواهید روی پشت‌بام خانه یا ساختمان خود یک نیروگاه خورشیدی کوچک متصل به شبکه بسازید و برق تولیدی را به شبکه بفروشید، مسیر رسمی آن از سامانه مهرسان می‌گذرد. در این راهنما توضیح می‌دهیم سامانه مهرسان چیست، چه مراحلی دارد، چه مدارکی لازم است، درخواست را چطور پیگیری کنید و پیش از ثبت‌نام به چه نکاتی توجه کنید.
توجه: این مقاله بر اساس اطلاعات منتشرشده در راهنماهای عمومی نوشته شده است. ضوابط، مدارک، هزینه‌ها و مراحل ممکن است توسط ساتبا و شرکت‌های توزیع برق تغییر کند؛ پیش از اقدام، آخرین ضوابط را در خود سامانه و از شرکت توزیع برق منطقهٔ خود بررسی کنید.
سامانه مهرسان چیست؟
سامانه مهرسان (mehrsun، که گاهی «مهرسون» هم نوشته می‌شود) سامانهٔ ملی سازمان انرژی‌های تجدیدپذیر و بهره‌وری انرژی برق (ساتبا) برای ثبت و پیگیری درخواست احداث نیروگاه‌های تجدیدپذیر، از جمله نیروگاه‌های خورشیدی کوچک متصل به شبکه است و در نشانی mehrsun.satba.gov.ir فعالیت می‌کند. درخواست در این سامانه ثبت می‌شود و بررسی فنی، اتصال به شبکه و قرارداد خرید تضمینی برق با همکاری شرکت توزیع برق از همین مسیر پیگیری می‌شود.
چه کسانی می‌توانند ثبت نام کنند؟
به‌طور کلی، مالک یا استفاده‌کنندهٔ قانونی ملکی که انشعاب برق دارد و فضای مناسب برای نصب پنل (پشت‌بام یا زمین) در اختیار دارد، می‌تواند درخواست ثبت کند. قبض برق و مدارک مالکیت یا اجاره باید با مشخصات متقاضی هم‌خوانی داشته باشد. در آپارتمان‌ها، چون پشت‌بام معمولاً مشاع است، موافقت سایر مالکان یا مدیریت ساختمان هم لازم می‌شود.
مراحل ثبت نام نیروگاه خورشیدی خانگی در سامانه مهرسان
- بررسی اولیهٔ محل نصب: فضای پشت‌بام، سایه، استحکام سقف و نوع انشعاب برق (تک‌فاز یا سه‌فاز) را بررسی کنید و ظرفیت تقریبی نیروگاه را مشخص کنید. راهنمای انتخاب توان اینورتر خورشیدی در این مرحله کمک می‌کند.
- احراز هویت: طبق راهنماهای منتشرشده، برای ورود به سامانه احراز هویت با شمارهٔ تلفن همراه به نام متقاضی انجام می‌شود؛ برخی راهنماها ثبت‌نام در سامانهٔ ثنا را هم پیش‌نیاز دانسته‌اند. شرایط فعلی را در صفحهٔ ورود سامانه ببینید.
- ایجاد حساب و ثبت درخواست: در mehrsun.satba.gov.ir حساب کاربری بسازید و مشخصات فردی، مشخصات انشعاب برق (شناسهٔ قبض) و ظرفیت درخواستی نیروگاه را وارد کنید.
- بارگذاری مدارک: مدارک خواسته‌شده را بارگذاری کنید (فهرست رایج در بخش بعد آمده است).
- بررسی و بازدید شرکت توزیع برق: شرکت توزیع برق درخواست را بررسی می‌کند و در صورت نیاز از محل بازدید می‌کند تا ظرفیت قابل‌قبول و امکان اتصال به شبکه را تعیین کند.
- انتخاب پیمانکار و ثبت تجهیزات: اجرا باید توسط پیمانکار مورد تأیید انجام شود. در مرحلهٔ ثبت تجهیزات، که معمولاً در پنل پیمانکار انجام می‌شود، مشخصات پنل‌ها و اینورتر (برند، نوع تک‌فاز یا سه‌فاز، توان نامی و شمارهٔ سریال) وارد می‌شود.
- اجرا، آزمون و نصب کنتور: پس از اجرا، نیروگاه آزمون می‌شود و کنتور مخصوص نیروگاه نصب می‌شود.
- قرارداد و بهره‌برداری: با انعقاد قرارداد خرید تضمینی برق و آغاز بهره‌برداری، برق تولیدی طبق شرایط قرارداد به شبکه فروخته می‌شود.
مدت هر مرحله متغیر است و به حجم درخواست‌ها و روال شرکت توزیع برق هر منطقه بستگی دارد.
مدارک لازم برای ثبت نام در سامانه مهرسان
فهرست دقیق مدارک را خود سامانه هنگام ثبت درخواست اعلام می‌کند. مدارکی که در راهنماهای منتشرشده به‌طور رایج به آن‌ها اشاره شده است:
- کارت ملی (و در صورت درخواست، شناسنامه) متقاضی
- شمارهٔ تلفن همراه به نام متقاضی
- مدرک مالکیت یا اجاره‌نامهٔ محل نصب
- قبض برق ملک (مشخصات انشعاب)
- در ساختمان‌های چندواحدی، موافقت سایر مالکان یا مدیریت ساختمان
- در صورت نیاز، طرح فنی یا نقشهٔ چیدمان و سایر مدارکی که سامانه درخواست کند
پیگیری درخواست در سامانه مهرسان
پس از ثبت، برای درخواست شما یک کد درخواست صادر می‌شود که در پروندهٔ نیروگاه در سامانه نمایش داده می‌شود. وضعیت پرونده، مرحلهٔ فعلی و درخواست‌های تکمیل مدارک را می‌توانید با ورود به حساب کاربری خود ببینید. اگر پرونده‌ای برای اصلاح به مرحلهٔ قبل بازگردانده شود، دلیل بازگردانی در سامانه ثبت می‌شود؛ پیام‌های سامانه را مرتب بررسی کنید تا پرونده معطل نماند.
دلایل احتمالی تأخیر یا رد درخواست
- مغایرت مدارک: نام مالک در قبض برق، سند و حساب کاربری یکسان نیست.
- ظرفیت بیش از حد مجاز: ظرفیت درخواستی با قدرت انشعاب یا ضوابط شرکت توزیع سازگار نیست.
- مشکل محل نصب: فضای کافی، دسترسی ایمن یا استحکام سقف تأیید نمی‌شود.
- تجهیزات نامناسب: برند یا مدل اینورتر یا پنل در فهرست قابل‌قبول نیست، یا نوع اینورتر (تک‌فاز یا سه‌فاز) با انشعاب هماهنگ نیست.
- مدارک ناقص: مدارک خواسته‌شده در زمان مقرر بارگذاری نشده است.
انتخاب اینورتر برای ثبت در سامانه مهرسان
برند اینورتر در فرم ثبت تجهیزات از یک فهرست انتخاب می‌شود و نوع، توان نامی و شمارهٔ سریال آن ثبت می‌شود. به همین دلیل پیش از خرید باید مطمئن شوید:
- برند اینورتر در فهرست سامانه وجود دارد؛ برای نمونه، امنیک (Omnik) در فهرست برندهای اینورتر سامانه مهرسان قابل‌انتخاب است.
- مدل و توان اینورتر مورد قبول شرکت توزیع برق استان شماست؛ برای نمونه، در فهرست تأمین‌کنندگان تأییدشدهٔ شرکت توزیع نیروی برق استان فارس (بازنگری ۱۴۰۳/۰۶/۲۸)، اینورتر OMNIK در توان‌های ۵ کیلووات تک‌فاز و ۱۰ و ۲۰ کیلووات سه‌فاز آمده است.
- نوع اینورتر با انشعاب شما هماهنگ است: تک‌فاز برای انشعاب تک‌فاز و سه‌فاز برای انشعاب سه‌فاز.
- دستگاه شمارهٔ سریال معتبر دارد و اصالت آن قابل پیگیری است.
اینورترهای آنگرید امنیک در سه توان ۵ کیلووات تک‌فاز، ۱۰ کیلووات سه‌فاز و ۲۰ کیلووات سه‌فاز عرضه می‌شوند.
نکات مهم پیش از ثبت نام
- اول ظرفیت مجاز را بپرسید: ظرفیت قابل‌قبول به قدرت انشعاب و ضوابط شرکت توزیع بستگی دارد؛ این سقف را فقط از سامانه یا شرکت توزیع استعلام کنید.
- پیش از تأیید اتصال، تجهیزات را نصب نکنید: اگر نیروگاه پیش از تأیید شرکت توزیع اجرا شود، ممکن است در بازدید با الزامات جدید روبه‌رو شوید.
- اطلاعات را دقیق وارد کنید: مغایرت مشخصات قبض، مالکیت و متقاضی از دلایل رایج تأخیر است.
- شرایط قرارداد را بخوانید: مدت قرارداد خرید تضمینی، نحوهٔ تعیین قیمت خرید برق و تعهدات نگهداری را پیش از امضا بررسی کنید؛ این شرایط ممکن است در دوره‌های مختلف تغییر کرده باشد.
جمع‌بندی
سامانه مهرسان مسیر رسمی ساخت نیروگاه خورشیدی خانگی و فروش برق به شبکه است: احراز هویت، ثبت درخواست و مدارک، بررسی شرکت توزیع برق، اجرا توسط پیمانکار مجاز، نصب کنتور و قرارداد خرید تضمینی. مهم‌ترین تصمیم فنی شما در این مسیر، انتخاب پنل و اینورتری است که هم با انشعاب و ظرفیت مجاز شما هماهنگ باشد و هم در سامانه و فهرست شرکت توزیع پذیرفته شود. اگر با انواع اینورتر آشنا نیستید، مقالهٔ اینورتر آنگرید چیست؟ و مقالهٔ ۱۱ اشتباه رایج در خرید نیروگاه خورشیدی آنگرید را بخوانید و برای مشاوره از صفحهٔ تماس با ما با کارشناسان امنیک در ارتباط باشید.
پرسش‌های متداول
نشانی سامانه مهرسان چیست؟
نشانی رسمی سامانه mehrsun.satba.gov.ir است. برای جلوگیری از کلاهبرداری، فقط از همین نشانی رسمی وارد شوید.
هزینهٔ ثبت نام در سامانه مهرسان چقدر است؟
هزینه‌های ثبت، بررسی، کنتور و اتصال ممکن است در دوره‌ها و مناطق مختلف متفاوت باشد. مبالغ فعلی را در خود سامانه یا از شرکت توزیع برق منطقه‌تان بپرسید و به مبالغی که منابع غیررسمی اعلام می‌کنند اکتفا نکنید.
چطور درخواستم را پیگیری کنم؟
با ورود به حساب کاربری در سامانه و مراجعه به پروندهٔ نیروگاه، وضعیت و مرحلهٔ فعلی درخواست را با کد درخواست ببینید. در صورت نیاز می‌توانید با شرکت توزیع برق منطقهٔ خود هم تماس بگیرید.
آیا برای ثبت نام باید اینورتر را از قبل خریده باشم؟
نه لزوماً؛ اما باید بدانید چه ظرفیت و چه نوع اینورتری (تک‌فاز یا سه‌فاز) می‌خواهید، چون مشخصات تجهیزات در مراحل بعدی ثبت می‌شود. بهتر است پیش از خرید، تأیید اولیهٔ شرکت توزیع را بگیرید.
تصویر شاخص: نیروگاه خورشیدی در مشهد — عکس از داوود بهگام (خبرگزاری مهر)، ویکی‌مدیا کامنز، مجوز CC BY 4.0 (برش‌داده‌شده).
